Αξιολόγηση, Επικαιροποίηση και Παρακολούθηση των Στρατηγικών Καταπολέμησης της Απάτης

Παράρτημα Γ. Κατάλογος Ελέγχου για την επικαιροποίηση των στρατηγικών καταπολέμησης της απάτης και του σχεδίου δράσης

Ποιος είναι ο σκοπός του Καταλόγου Ελέγχου;

• Υποστηρίζει τον συντονιστή και τους φορείς υλοποίησης της ΕΣΚΑ/NAFS για να καθορίσουν κατά πόσο ένα σχέδιο στρατηγικής / δράσης χρειάζεται αναθεώρηση / επικαιροποίηση

• Παρέχει αντικειμενική και τεκμηριωμένη απάντηση στο ερώτημα «είναι η τρέχουσα στρατηγική ή σχέδιο δράσης κατάλληλα για τους σκοπούς τους ή είναι ξεπερασμένα, ελλιπή και/ή μεθοδολογικά αδύναμα;»

Ποιος πρέπει να τον χρησιμοποιεί;

• Συντονιστής ΕΣΚΑ/NAFS

Βασικά χαρακτηριστικά/συστατικά στοιχεία

• Κατάλογος Ελέγχου διαγνωστικών ερωτήσεων

• Πηγές δεδομένων

Συμπληρωματικότητα και Διασυνδέσεις Εργαλείων:

• Τεκμηριώνεται από τις εκροές που προκύπτουν μετά την εφαρμογή της Έρευνας αξιολογήσεων ΕΣΚΑ/NAFS και την αυτοαξιολόγηση των φορέων υλοποίησης

Καθοδήγηση σχετικά με την εφαρμογή και τους περιορισμούς:

• Ο κατάλογος ελέγχου έχει σχεδιαστεί για να χρησιμεύσει ως ένα γενικό, απλό πλέγμα βαθμολόγησης σχετικά με την κατάσταση υλοποίησης, την ποιότητα των αποδεικτικών στοιχείων, το επίπεδο ολοκλήρωσης ή τον βαθμό των αποτελεσμάτων που επιτυγχάνονται. Αυτό το εργαλείο θα μπορούσε να εφαρμοστεί στα εθνικά ενδιαφερόμενα μέρη για να αποφασιστεί κατά πόσο η ΕΣΚΑ/NAFS και το σχέδιο δράσης χρειάζονται επικαιροποίηση

• Σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τις Εθνικές Στρατηγικές Καταπολέμησης της Απάτης, η επικαιροποίηση ή η αναπροσαρμογή της ΕΣΚΑ/NAFS θα περιλαμβάνει, κατά περίπτωση:

  • Επανεξέταση του στόχου

  • Καλύτερη και ακριβέστερη ανακατεύθυνση, σχεδιασμό και διαχείριση των πόρων

  • Επικαιροποίηση των μέτρων και/ή των προθεσμιών

  • Επανεξέταση των αρμόδιων υπηρεσιών (φορείς υλοποίησης)

• Έναντι αυτού του σημείου αναφοράς, οι δείκτες που χρησιμοποιούνται για την αξιολόγηση του αντικτύπου υλοποίησης της ΕΣΚΑ/NAFS θα χρησιμοποιούνται επίσης για την έγκαιρη επικαιροποίηση και/ή αναθεώρηση της ΕΣΚΑ/NAFS

• Ο Κατάλογος Ελέγχου έχει σχεδιαστεί με βάση την παραδοχή ότι η ΕΣΚΑ/ NAFS είναι οργανωμένη γύρω από μια αρχιτεκτονική τριών επιπέδων που περιλαμβάνει: Επίπεδο 1 – Στρατηγικοί Στόχοι/Στόχοι, Επίπεδο 2 – Επιχειρησιακοί ή Ειδικοί στόχοι και Επίπεδο 3 – Συγκεκριμένες δράσεις ή μέτρα. Κατά συνέπεια, η ορολογία που χρησιμοποιείται σε όλη την έρευνα εκφράζει αυτή την υποτιθέμενη δομή

• Ο Κατάλογος Ελέγχου έχει επίσης σχεδιαστεί με βάση την παραδοχή ότι οι διαδικασίες αναφοράς παρακολούθησης και αξιολόγησης (όπως ένα έντυπο αυτοπαρακολούθησης ή μια έρευνα αξιολόγησης) περιέχουν μια ξεχωριστή μορφή πίνακα για την λήψη συναφών και πρόσθετων πληροφοριών που απαιτούνται για την τεκμηρίωση πιθανών επικαιροποιήσεων της ΕΣΚΑ/NAFS ή του σχεδίου δράσης

• Οι ερωτήσεις του Καταλόγου Ελέγχου παρουσιάζονται ως γενικές ερωτήσεις μοντέλου και δεν αποτυπώνουν τις συγκεκριμένες θεσμικές, νομικές ή πολιτικές ιδιαιτερότητες των επιμέρους χωρών. Συνεπώς, θα πρέπει να αναθεωρηθούν και να προσαρμοστούν στο σχετικό εθνικό πλαίσιο πριν χρησιμοποιηθούν για την επικαιροποίηση μιας ΕΣΚΑ/NAFS

Α: Κατάλογος Ελέγχου για την επικαιροποίηση της στρατηγικής καταπολέμησης της απάτης

Η επικαιροποίηση της ΕΣΚΑ/NAFS ενδέχεται να συνεπάγεται:

• Επικαιροποίηση ή/και αναθεώρηση των στόχων

• Προσαρμογή των πόρων διαχείρισης

• Προσαρμογή των δεικτών αντικτύπου και/ή αποτελεσμάτων

Απαντώντας στις ακόλουθες ερωτήσεις, η συντονιστική αρχή της ΕΣΚΑ/NAFS μπορεί να αξιολογήσει εάν απαιτείται επικαιροποίηση της ΕΣΚΑ/NAFS και, εάν ναι, να καθορίσει το είδος και την εμβέλεια της απαιτούμενης αναθεώρησης:

 

Κάλυψη	Αριθ.	Ερώτηση	Πηγές δεδομένων
Αυτά τα ερωτήματα επιδιώκουν να καθορίσουν κατά πόσο η ΕΣΚΑ/NAFS εξακολουθεί να παραμένει επίκαιρη και σχετική	1.	Έχουν προκύψει νέοι κίνδυνοι απάτης που δεν προβλέπονται στην ΕΣΚΑ/NAFS;	Τελευταία επικαιροποίηση αξιολόγησης κινδύνου απάτης Φορείς υλοποίησης - αυτοαναφορά
	2.	Έχουν μειωθεί ή καταστεί άνευ σημασίας ορισμένοι κίνδυνοι από τότε που υιοθετήθηκε η ΕΣΚΑ/NAFS;	Τελευταία επικαιροποίηση αξιολόγησης κινδύνου απάτης Φορείς υλοποίησης - αυτοαναφορά
	3.	Η μετάβαση σε μια νέα περίοδο προγραμματισμού της ΕΕ/η προετοιμασία για το επόμενο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ) εισήγαγε νέες απαιτήσεις που δεν αποτυπώνονται στην τρέχουσα στρατηγική; / Πλησιάζει το τέλος της τρέχουσας προγραμματικής περιόδου;	Έγγραφα προγραμματισμού
	4	Έχουν οι δείκτες παγκόσμιας διακυβέρνησης (π.χ. Δείκτης Αντίληψης Διαφθοράς της Διεθνούς Διαφάνειας – CPI, Ευρωβαρόμετρο κ.λπ.) καταδείξει σημαντική επιδείνωση από την υιοθέτησή της;	Δείκτες διακυβέρνησης Αποτελέσματα Αξιολόγησης ΕΣΚΑ/NAFS Αποτελέσματα Αξιολόγησης της Εθνικής Στρατηγικής Καταπολέμησης της Διαφθοράς
Τα ερωτήματα αυτά επιδιώκουν να συνυπολογίσουν τις βασικές διαρθρωτικές και/ή οργανωτικές αλλαγές	5.	Έχουν σημειωθεί σημαντικές νομοθετικές αλλαγές που επηρεάζουν την καταπολέμηση της απάτης, των παρατυπιών, των συγκρούσεων συμφερόντων, τους ελέγχους και τις κυρώσεις;	Επίσημη Εφημερίδα Νέοι κανονισμοί της ΕΕ, οδηγίες
	6.	Υπήρξαν σημαντικές θεσμικές αλλαγές που επηρεάζουν τις αρμοδιότητες, τον συντονισμό ή τις ευθύνες υλοποίησης;	Φορείς υλοποίησης - αυτοαναφορά
	7.	Έχουν προκύψει νέοι θεσμικοί παράγοντες σχετικοί με την υλοποίηση της ΕΣΚΑ/NAFS, αλλά δεν εμφανίζονται στην τρέχουσα μορφή της Στρατηγικής;	Πρακτικά συνεδριάσεων του συντονιστικού οργάνου ΕΣΚΑ/NAFS Ενδιάμεση αξιολόγηση
	8.	Έχουν υπάρξει θεσμικοί φορείς που έχουν απωλέσει νομική εντολή, αρμοδιότητες ή ικανότητες που είχαν αναληφθεί στο πλαίσιο της ΕΣΚΑ/NAFS;	Φορείς υλοποίησης - αυτοαναφορά Πρακτικά συνεδριάσεων του συντονιστικού οργάνου ΕΣΚΑ/NAFS Ενδιάμεση αξιολόγηση
	9.	Έχουν υπάρξει αλλαγές σε επίπεδο ΕΕ και σε επίπεδο φορέων καταπολέμησης της απάτης με τρόπους που να απαιτείται στρατηγική ευθυγράμμιση (π.χ. έκδοση της νέας Οδηγίας για την Καταπολέμηση της Διαφθοράς)	Κανονιστική παρακολούθηση της ΕΕ
Αυτά τα ερωτήματα επιδιώκουν να καθορίσουν κατά πόσο η λογική παρέμβασης είναι ισχυρή	10.	Οι στρατηγικοί στόχοι (L1) υποστηρίζονται από Επιχειρησιακούς στόχους που εκφράζουν πραγματική αλλαγή (L2);	Ενδιάμεση αξιολόγηση Εξωτερικές αξιολογήσεις (αξιολογήσεις Δημόσιας Ακεραιότητας - ΟΟΣΑ ΡII, OLAF)
	11.	Υπάρχουν σημαντικά κενά στην αιτιώδη αλυσίδα μεταξύ εκροών, αποτελεσμάτων και αντικτύπου;	Ενδιάμεση αξιολόγηση
Αυτά τα ερωτήματα επιζητούν να προσδιορίσουν κατά πόσο η υλοποίηση ΕΣΚΑ/NAFS διεξάγεται μέσω επαρκών ποσοτικών δεικτών	12.	Υπάρχουν δείκτες επιπέδου αντικτύπου για τους Στρατηγικούς στόχους (L1);	Ενδιάμεση αξιολόγηση Εξωτερικές αξιολογήσεις
	13.	Υπάρχουν δείκτες επιπέδου αποτελεσμάτων για τους Επιχειρησιακούς στόχους (L2);	Ενδιάμεση αξιολόγηση Εξωτερικές αξιολογήσεις
	14.	Οι δείκτες αντικτύπου και αποτελεσμάτων εξακολουθούν να είναι μετρήσιμοι με τα διαθέσιμα δεδομένα;	Φορείς υλοποίησης - αυτοαναφορά
	15.	Οι δείκτες επιπέδου αντικτύπου και αποτελεσμάτων καταγράφουν πραγματική αλλαγή ή μόνο εκπλήρωση δραστηριοτήτων;	Ενδιάμεση αξιολόγηση Εξωτερικές αξιολογήσεις
Αυτά τα ερωτήματα αποβλέπουν στον προσδιορισμό απόδοσης και υλοποίησης της ΕΣΚΑ/NAFS (αποτελεσματικότητα και αποδοτικότητα)	16.	Έχει καταδείξει η υλοποίηση ότι ορισμένοι στόχοι δεν είναι ρεαλιστικοί;	Ενδιάμεση αξιολόγηση Εκθέσεις παρακολούθησης
	17.	Έχει καταδείξει η αξιολόγηση ότι ορισμένα μέτρα έχουν περιορισμένη συμβολή στα αναμενόμενα αποτελέσματα;	Ενδιάμεση αξιολόγηση

B: Κατάλογος Ελέγχου για την επικαιροποίηση του σχεδίου δράσης

Η επικαιροποίηση του σχεδίου δράσης μπορεί να συνεπάγεται:

• Επικαιροποίηση ή/και αναθεώρηση των μέτρων

• Εισαγωγή νέων μέτρων

• Προσαρμογή των πόρων σχεδιασμού και διαχείρισης

• Προσαρμογή των δεικτών επιπέδου εκροών

• Επικαιροποίηση των προθεσμιών

• Εισαγωγή νέων μέτρων

Απαντώντας στις ακόλουθες ερωτήσεις, η συντονιστική αρχή της ΕΣΚΑ/NAFS μπορεί να αξιολογήσει εάν απαιτείται επικαιροποίηση του σχεδίου δράσης και, εάν ναι, να καθορίσει το είδος και την εμβέλεια της απαιτούμενης αναθεώρησης:

 

Κάλυψη	Αριθ.	Ερώτηση	Πηγές δεδομένων
Τα ερωτήματα αυτά αποσκοπούν στην αξιολόγηση της ποιότητας σχεδιασμού του σχεδίου δράσης	1.	Τα μέτρα συνδέονται σαφώς με τους επιχειρησιακούς στόχους;	Φορείς υλοποίησης - αυτοαναφορά
	2.	Είναι τα μέτρα αρκετά συγκεκριμένα, ρεαλιστικά και εφαρμόσιμα;	Φορείς υλοποίησης - αυτοαναφορά
	3.	Είναι σαφώς καθορισμένες οι ευθύνες, οι προθεσμίες και οι αναμενόμενες εκροές;	Φορείς υλοποίησης – αυτοαναφορά
Τα ερωτήματα αυτά επιδιώκουν να καθορίσουν την πρόοδο της υλοποίησης	4.	Υπάρχουν σημαντικές καθυστερήσεις στην υλοποίηση;	Παρακολούθηση ΕΣΚΑ/NAFS Φορείς υλοποίησης – αυτοαναφορά
	5.	Υπάρχουν δραστηριότητες που αναβάλλονται επανειλημμένα ή παραμένουν ελλιπείς;	Παρακολούθηση ΕΣΚΑ/NAFS Φορείς υλοποίησης - αυτοαναφορά
	6.	Υπάρχουν φορείς οι οποίοι δεν εφαρμόζουν συστηματικά τα μέτρα που τους έχουν ανατεθεί;	Παρακολούθηση ΕΣΚΑ/NAFS Φορείς υλοποίησης – αυτοαναφορά
	7.	Υπάρχουν δραστηριότητες που έχουν καταστεί παρωχημένες, περιττές ή μη εφαρμόσιμες;	Παρακολούθηση ΕΣΚΑ/NAFS Φορείς υλοποίησης – αυτοαναφορά
Τα ερωτήματα αυτά αποσκοπούν στον προσδιορισμό της σκοπιμότητας του σχεδίου δράσης	8.	Οι προθεσμίες στο σχέδιο δράσης εξακολουθούν να είναι ρεαλιστικές;	Παρακολούθηση ΕΣΚΑ/NAFS Φορείς υλοποίησης – αυτοαναφορά
	9.	Είναι ρεαλιστικοί οι στόχοι του σχεδίου δράσης;	Παρακολούθηση ΕΣΚΑ/NAFS Φορείς υλοποίησης – αυτοαναφορά
	10.	Υπάρχουν επαρκείς ανθρώπινοι, οικονομικοί και τεχνολογικοί πόροι για την εφαρμογή των μέτρων που έχουν ανατεθεί;	Παρακολούθηση ΕΣΚΑ/NAFS Φορείς υλοποίησης – αυτοαναφορά
	11.	Η εξωτερική τεχνική βοήθεια (π.χ. έργα Μέσου Τεχνικής Υποστήριξης - TSI) δημιούργησε νέες ευκαιρίες ή ρυθμίσεις εφαρμογής που δεν περιγράφονται στο αρχικό σχέδιο δράσης;	Συμφωνίες συνεργασίας και παραδοτέων έργων Παρακολούθηση ΕΣΚΑ/NAFS
Τα ερωτήματα αφορούν τον καθορισμό του κατά πόσο η υλοποίηση του σχεδίου δράσης διεξάγεται μέσω κατάλληλων ποσοτικών δεικτών	12.	Υπάρχουν δείκτες επιπέδου εκροών και για κάθε μέτρο (L3);	Παρακολούθηση ΕΣΚΑ/NAFS
	13.	Παραμένουν μετρήσιμοι οι δείκτες εκροών;	Παρακολούθηση ΕΣΚΑ/NAFS Φορείς υλοποίησης – αυτοαναφορά
Τα ερωτήματα αυτά επιδιώκουν να καθορίσουν εάν το σχέδιο δράσης διαθέτει εσωτερική συνοχή	14.	Υπάρχουν δραστηριότητες που επικαλύπτονται μεταξύ τους;	Παρακολούθηση ΕΣΚΑ/NAFS Φορείς υλοποίησης – αυτοαναφορά
	15.	Υπάρχουν σημαντικά βήματα υλοποίησης που λείπουν από το σχέδιο;	Παρακολούθηση ΕΣΚΑ/NAFS Φορείς υλοποίησης – αυτοαναφορά
	16.	Υπάρχουν μέτρα με ασθενή αιτιώδη σύνδεσμο σε επιχειρησιακούς στόχους;	Ενδιάμεση αξιολόγηση
Άλλες ανάγκες προσαρμογής	17.	Θα πρέπει να προστεθούν μέτρα για την αντιμετώπιση νέων κινδύνων ή θεσμικών αναγκών;	Φορείς υλοποίησης – αυτοαναφορά
	18.	Υπάρχουν μέτρα που πρέπει να συγχωνευθούν ή να καταργηθούν;	Φορείς υλοποίησης – αυτοαναφορά
	19.	Θα πρέπει να ανατεθούν εκ νέου ευθύνες;	Φορείς υλοποίησης – αυτοαναφορά
	20.	Πρέπει να επικαιροποιηθούν οι προθεσμίες ή οι στόχοι;	Φορείς υλοποίησης – αυτοαναφορά