Ο δημόσιος τομέας βασίζεται σε διαγωνιστικές διαδικασίες υποβολής προσφορών για την εξασφάλιση των προμηθειών του. Όταν οι προσφέροντες καταρτίζουν τις προσφορές τους ανεξάρτητα και σε ανταγωνισμό μεταξύ τους, η έκβαση των διαγωνισμών διασφαλίζει τη βέλτιστη σχέση ποιότητας/τιμής. Όταν όμως οι εταιρείες προβαίνουν σε μυστικές συνεννοήσεις, με σκοπό την αύξηση των τιμών ή την υποβάθμιση της ποιότητας των προσφορών τους (νόθευση διαγωνισμών), επηρεάζεται η ποιότητα των δημοσίων υπηρεσιών με αποτέλεσμα την κατασπατάληση δημοσίου χρήματος και τη μείωση της εμπιστοσύνης στον δημόσιο τομέα.
Ο ΟΟΣΑ έχει υιοθετήσει μια Σύσταση για την Καταπολέμηση της Νόθευσης Διαγωνισμών στον τομέα των Δημοσίων Συμβάσεων [OECD-LEGAL-0396], με στόχο την προώθηση του ανταγωνισμού στις δημόσιες συμβάσεις, τη μείωση του κινδύνου νόθευσης διαγωνισμών και την εφαρμογή του δικαίου του ανταγωνισμού. Η Σύσταση συνοδεύεται από κατευθυντήριες γραμμές, οι οποίες αποσκοπούν στη στήριξη της διαδικασίας προμηθειών και των αρχών ανταγωνισμού για την πρόληψη και τον εντοπισμό της νόθευσης διαγωνισμών. Οι κατευθυντήριες γραμμές παραθέτουν γενικές, μη εξαντλητικές αρχές που μπορούν να προσαρμοστούν σε κάθε διαδικασία σύναψης συμβάσεων και περιλαμβάνουν δύο καταλόγους σημείων ελέγχου:
έναν κατάλογο σημείων ελέγχου για τον Σχεδιασμό της Διαδικασίας Υποβολής Προσφορών, με προτεινόμενα μέτρα που συμβάλλουν στον περιορισμό των κινδύνων νόθευσης διαγωνισμών
έναν κατάλογο σημείων ελέγχου για τον Εντοπισμό Νόθευσης Διαγωνισμών, όπου παρουσιάζονται ορισμένες προειδοποιητικές ενδείξεις που βοηθούν στον εντοπισμό παράνομων μεθοδεύσεων νόθευσης διαγωνισμών.
Ο ΟΟΣΑ συνεργάζεται εδώ και καιρό με κυβερνήσεις και δημόσιους φορείς, με σκοπό την ενθάρρυνση και τη διευκόλυνση του εντοπισμού, της διερεύνησης και της δίωξης των πρακτικών νόθευσης διαγωνισμών. Το 2024, έξι κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) ξεκίνησαν ένα πρόγραμμα σε συνεργασία με τον ΟΟΣΑ, με στόχο τη βελτίωση της πρόληψης και του εντοπισμού της νόθευσης διαγωνισμών. Το έργο χρηματοδοτείται μέσω του Μέσου Τεχνικής Υποστήριξης της ΕΕ και υλοποιείται από τον ΟΟΣΑ, σε συνεννόηση με την Ειδική Ομάδα Μεταρρυθμίσεων και Επενδύσεων (SG REFORM) και τη Γενική Διεύθυνση Ανταγωνισμού (DG COMP) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Περιλαμβάνει εργαστήρια, εκπαιδευτικό υλικό και αναλύσεις που παρουσιάζονται στην παρούσα έκδοση, η οποία φιλοδοξεί να λειτουργήσει ως σημείο αναφοράς και μετά την ολοκλήρωση του έργου, απευθυνόμενη σε ένα ευρύτερο κοινό, πέραν αυτού που συμμετείχε στις εκπαιδευτικές δράσεις.
Η εφαρμογή των ορθών πρακτικών που παρουσιάζονται στην παρούσα έκδοση και η ενίσχυση της ενημέρωσης σχετικά με τους κινδύνους, το κόστος και τις κυρώσεις που συνεπάγεται η νόθευση διαγωνισμών, σε συνδυασμό με την εφαρμογή του δικαίου του ανταγωνισμού από τις εθνικές αρχές ανταγωνισμού και τη Γενική Διεύθυνση Ανταγωνισμού της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, διαμορφώνουν μια ολοκληρωμένη στρατηγική για τον περιορισμό της νόθευσης διαγωνισμών στις δημόσιες συμβάσεις. Με την προώθηση πιο ανταγωνιστικών διαγωνιστικών διαδικασιών, το έργο συμβάλλει στην αποδοτική χρήση των δημόσιων πόρων, στην επίτευξη των στόχων των εθνικών σχεδίων ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και στη στήριξη των ευρύτερων προτεραιοτήτων της ΕΕ.